บุญข้าวประดับดิน เป็นหนึ่งในประเพณีการทำบุญให้แก่ผู้ที่ล่วงลับไปแล้ว จัดขึ้นในวันแรม 14 ค่ำ เดือน 9 ของทุกปี ชาวบ้านเชื่อกันว่าในวันนี้ประตูนรกจะเปิดออก ทำให้วิญญาณของผู้ล่วงลับ เปรต และสัตว์นรกขึ้นมายังโลกมนุษย์ ประเพณีนี้จึงเป็นการนำอาหารคาวหวานไปวางไว้ตามจุดต่างๆ หรือที่เรียกว่า “ยายห่อข้าวน้อย” โดยคำว่า ยาย หมายถึงการวางเป็นระยะๆ เพื่อให้วิญญาณเหล่านั้นได้รับอาหาร รวมถึงเป็นการทำบุญให้แก่ผู้ยากไร้และสัตว์จรจัดที่หิวโหยด้วย

วัน เวลา และสถานที่
ประเพณีบุญข้าวประดับดินจัดขึ้นในวันแรม 14 ค่ำ เดือน 9 ของทุกปี ซึ่งในปี 2566 ตรงกับวันที่ 14 กันยายน โดยเป็นประเพณีที่พบมากในภาคตะวันออกเฉียงเหนือของประเทศไทย (ภาคอีสาน) และมีการนำอาหารไปวางไว้ตามจุดต่างๆ เช่น ตามรั้วบ้าน ใต้ต้นไม้ หรือบริเวณวัด

รูปแบบและกิจกรรมภายในงาน
ประเพณีบุญข้าวประดับดินเป็นการนำอาหารคาวหวานมาวางไว้ตามจุดต่าง ๆ หรือที่เรียกว่า “ยายห่อข้าวน้อย” โดยคำว่า ยาย หมายถึงการวางเป็นระยะ ๆ เพื่อให้วิญญาณได้มารับอาหารที่ชาวบ้านนำมาทำบุญ นอกจากนี้ยังเป็นการทำบุญให้กับผู้ยากไร้ และสัตว์จรจัดที่หิวโหย ให้สามารถมากินอาหารได้อีกด้วย

• นำอาหารคาวหวานมาวางไว้ตามจุดต่าง ๆ
• ทำบุญให้กับผู้ยากไร้
• ทำบุญให้กับสัตว์จรจัดที่หิวโหย

เอกลักษณ์และจุดเด่น
บุญข้าวประดับดินเป็นหนึ่งในประเพณีการทำบุญให้แก่ผู้ที่ล่วงลับไปแล้ว ชาวบ้านเชื่อกันว่าในวันแรม 14 ค่ำ เดือน 9 ประตูนรกจะเปิดออก ทำให้วิญญาณของผู้ที่ล่วงลับไปแล้ว รวมถึงเปรต สัตว์นรกต่าง ๆ จะขึ้นมาอยู่บนโลกมนุษย์ นอกจากนี้ยังเป็นการทำบุญให้กับผู้ยากไร้ และสัตว์จรจัดที่หิวโหย